Rzekomy pomór drobiu — co to jest, przyczyny, objawy i leczenie
Rzekomy pomór drobiu to potoczna nazwa choroby Newcastle (ND) — jednej z najgroźniejszych chorób zakaźnych drobiu w Polsce. Wyjaśniamy, skąd wzięła się nazwa, co ją wywołuje, jak rozpoznać objawy i co zrobić, gdy podejrzewasz ją w swoim stadzie.
verifiedOd zespołu, który od lat organizuje pracę na fermach drobiu.
Rzekomy pomór drobiu to starsza, wciąż powszechnie używana w Polsce nazwa choroby, którą weterynarze i przepisy prawa nazywają chorobą Newcastle (ang. Newcastle Disease, w skrócie ND). Nazwa „rzekomy pomór" pochodzi z czasów, gdy chorobę mylono z klasycznym pomorem drobiu (dzisiejszą ptasią grypą) — objawy bywają bardzo podobne, choć wywołują je zupełnie inne wirusy.
Skąd nazwa „rzekomy pomór drobiu"?
Określenie „rzekomy" (czyli pozorny, niepełny) miało odróżnić tę chorobę od „prawdziwego" pomoru drobiu, znanego dziś jako wysoce zjadliwa grypa ptaków (HPAI). W praktyce obie choroby bywają dla hodowcy nie do odróżnienia gołym okiem — masowe padnięcia, objawy nerwowe i oddechowe wyglądają podobnie. Rozstrzyga wyłącznie badanie laboratoryjne zlecone przez Inspekcję Weterynaryjną.
Co wywołuje rzekomy pomór drobiu?
Przyczyną jest wirus NDV (Newcastle Disease Virus) z rodziny Paramyxoviridae — stąd trzecia nazwa choroby: paramyksowiroza drobiu. Wirus przenosi się drogą powietrzną, przez bezpośredni kontakt z chorymi ptakami oraz pośrednio — przez skażony sprzęt, obuwie, pojazdy i paszę. Rezerwuarem wirusa bywają dzikie ptaki wodne, które mogą wprowadzić go na fermę bez wcześniejszych objawów. Pełny opis dróg szerzenia się i bioasekuracji: rzekomy pomór drobiu — objawy i zapobieganie.
Objawy rzekomego pomoru u kur i innego drobiu
Pierwsze sygnały w stadzie
Najwcześniej zauważalny bywa nagły spadek nieśności (nawet o połowę w ciągu doby), apatia, kaszel i rzężenie. U kurcząt i indyków dominują objawy oddechowe. W kolejnych dniach mogą dołączyć zielonkawa biegunka, drżenie, skręt szyi i paraliż nóg lub skrzydeł — to objawy nerwowe charakterystyczne dla groźniejszych (welogennych) szczepów wirusa.
Śmiertelność i przebieg
Przy braku szczepień śmiertelność w stadzie może sięgać nawet 100%, szczególnie u ptaków młodych. Łagodniejsze szczepy wirusa dają zwykle tylko spadek nieśności i lekkie objawy oddechowe — ale to wciąż powód do zgłoszenia, nie do „przeczekania". Szczegółowa tabela objawów per gatunek: objawy rzekomego pomoru drobiu.
Leczenie, zgłoszenie i szczepienia
Czy rzekomy pomór drobiu da się leczyć?
Nie ma leku przyczynowego na infekcję wirusem NDV — leczenie objawowe (nawadnianie, antybiotyk osłonowy na wtórne infekcje bakteryjne) stosuje lekarz weterynarii, ale nie eliminuje ono obowiązku zgłoszenia choroby. Jedyną skuteczną ochroną stada jest profilaktyka: szczepienia i bioasekuracja.
Ile kosztuje szczepionka na rzekomy pomór drobiu?
Cena zależy od typu szczepionki (żywa vs inaktywowana), wielkości stada i dostawcy — orientacyjnie to koszt rzędu pojedynczych groszy do kilkudziesięciu groszy za dawkę na ptaka przy zakupie hurtowym, plus koszt usługi weterynaryjnej. Dokładną kalkulację i dostępność najlepiej ustalić z lekarzem weterynarii obsługującym fermę — ceny zmieniają się sezonowo.
Obowiązek zgłoszenia
Każde podejrzenie rzekomego pomoru drobiu trzeba natychmiast zgłosić powiatowemu lekarzowi weterynarii. Po potwierdzeniu ogniska wyznaczane są strefy zagrożona i nadzoru z zakazem przemieszczania drobiu i jaj. Aktualne ogniska w Polsce sprawdzisz na stronach rzekomy pomór drobiu w miastach — dane per miejscowość z Głównego Inspektoratu Weterynarii.
Najczęstsze pytania o rzekomy pomór drobiu
Co to znaczy rzekomy pomór drobiu?add
To potoczna nazwa choroby Newcastle (ND) — wysoce zakaźnej choroby wirusowej drobiu wywoływanej przez wirus NDV. Nazwa „rzekomy" odróżniała ją historycznie od „prawdziwego" pomoru drobiu, czyli dzisiejszej ptasiej grypy (HPAI), bo objawy obu chorób bywają podobne.
Czy rzekomy pomór drobiu jest groźny dla ludzi?add
Dla ludzi nie stanowi poważnego zagrożenia. Sporadycznie może wywołać przejściowe zapalenie spojówek po bezpośrednim kontakcie z chorymi ptakami, ale nie jest to choroba odzwierzęca o znaczeniu epidemicznym. Mimo to obowiązują procedury bioasekuracji przy kontakcie z chorym stadem.
Jakie są objawy rzekomego pomoru u kur?add
Najczęściej: nagły spadek nieśności, kaszel i rzężenie, zielonkawa biegunka oraz objawy nerwowe — skręt szyi, drżenie, paraliż nóg lub skrzydeł. Przy szczepach welogennych śmiertelność w nieszczepionym stadzie może sięgać 100%.
Ile kosztuje szczepionka na rzekomy pomór drobiu?add
Koszt samej dawki jest niski (rzędu pojedynczych groszy przy zakupie hurtowym), ale ostateczna cena zależy od typu preparatu, wielkości stada i usługi weterynaryjnej. Dokładną wycenę dla swojej fermy ustalisz z obsługującym ją lekarzem weterynarii.
Chcesz mieć zgłoszenia i szczepienia pod kontrolą?
System DlaFerm prowadzi ewidencję leczenia i szczepień stada oraz podpowiada terminy — zostaw kontakt, pokażemy jak to działa.
Telefon
+48 796 258 151