Pomiot kurzy — efekty stosowania, skład i przechowywanie
Pomiot kurzy to czyste odchody drobiu, coraz częściej pozyskiwane w nowoczesnych kurnikach przez taśmy pomiotowe oddzielające je od ściółki. Wyjaśniamy, jakie efekty daje jako nawóz pod kukurydzę i rzepak, jak wygląda w formie granulowanej i jak go bezpiecznie przechowywać.
verifiedOd zespołu, który od lat organizuje pracę na fermach drobiu.
Pomiot kurzy to czyste odchody drobiu — bez domieszki słomy, trocin czy innej ściółki. To odróżnia go od obornika kurzego, czyli odchodów skompostowanych razem ze ściółką z kurnika: obornik jest bardziej rozcieńczony i wymaga długiego sezonowania przed użyciem, pomiot jest bardziej skoncentrowany i w wielu nowoczesnych systemach chowu (zwłaszcza z taśmami pomiotowymi) da się go zbierać osobno od razu. Dokładne porównanie obu produktów, razem z zasadami stosowania obornika pod warzywa, opisujemy w artykule obornik kurzy pod pomidory.
Forma granulowana — wygodniejsza w obrocie
Surowy pomiot jest ciężki, wilgotny i niewygodny w transporcie na większe odległości, dlatego znaczna część pomiotu trafiającego na rynek jest suszona i granulowana. Granulat łatwiej się dawkuje rozsiewaczem, dłużej się przechowuje i mniej intensywnie pachnie niż surowy pomiot — to najczęstsza forma, w jakiej trafia do gospodarstw rolnych spoza samego chowu drobiu, w tym w regionach o dużej koncentracji produkcji drobiarskiej, jak Lubelskie czy Kujawsko-Pomorskie.
Bogaty w azot i fosfor
Pomiot kurzy należy do najbardziej skoncentrowanych nawozów naturalnych dostępnych w rolnictwie — zawiera sporo azotu i fosforu, a także potas i inne składniki mineralne. Dokładny skład chemiczny zależy od tego, czym karmiony był drób, jak pomiot był przechowywany i czy trafił do przetworzenia (np. suszenia), dlatego zamiast podawać jedną uniwersalną liczbę procentową, lepiej traktować go jako nawóz „mocny" i dawkować ostrożnie, najlepiej po konsultacji z doradcą rolniczym lub na podstawie analizy konkretnej partii. Dzięki tej sile najczęściej trafia pod rośliny o dużym zapotrzebowaniu na azot, takie jak kukurydza czy rzepak.
Efekty stosowania pomiotu kurzego w rolnictwie
Pod kukurydzę
Kukurydza to roślina o jednym z najwyższych zapotrzebowań na azot spośród upraw polowych, dlatego pomiot kurzy — surowy lub granulowany — jest jednym z częściej stosowanych pod nią nawozów naturalnych w polskim rolnictwie. Dobrze wprowadzony do gleby przed siewem albo bezpośrednio przedsiewnie potrafi realnie ograniczyć zapotrzebowanie na nawozy mineralne. Dokładną dawkę warto ustalać na podstawie analizy gleby i składu konkretnej partii pomiotu, a nie sztywnej normy — zbyt duża ilość azotu w krótkim czasie nie przekłada się wprost na wyższy plon, za to zwiększa ryzyko wymywania azotu do wód gruntowych.
Pod rzepak
Rzepak, podobnie jak kukurydza, należy do roślin o dużych potrzebach azotowych, a dodatkowo dobrze reaguje na siarkę i fosfor obecne w pomiocie. Nawożenie pomiotem sprawdza się zwłaszcza jesienią, przed lub tuż po siewie, kiedy roślina buduje system korzeniowy i rozetę liściową przed zimą — wtedy dobrze wykorzystuje dostępny azot. Podobnie jak przy kukurydzy, ostateczna dawka i termin powinny wynikać z lokalnych warunków gleby i harmonogramu nawożenia całego pola, a nie z jednej uniwersalnej zasady.
Ogólne zasady terminowania
Niezależnie od uprawy sprawdza się jedna reguła: pomiot najlepiej wprowadzać do gleby z wyprzedzeniem względem szczytowego zapotrzebowania rośliny na azot, najlepiej wgłębiony lub wymieszany z wierzchnią warstwą gleby, a nie zostawiony na powierzchni — ogranicza to straty azotu do atmosfery i nieprzyjemny zapach. Zbyt późne albo zbyt intensywne dawkowanie zwiększa ryzyko przenawożenia, dlatego lepiej rozłożyć nawożenie pomiotem w czasie i łączyć je z bieżącą obserwacją stanu roślin, niż stosować go „na oko" jednorazowo w dużej dawce.
Inne zastosowania i przechowywanie pomiotu
Surowiec do biogazowni
Pomiot kurzy jest uznawanym substratem do biogazowni rolniczych — poddany fermentacji beztlenowej (razem z innymi substratami, bo sam w sobie bywa trudny do fermentacji z powodu wysokiej zawartości azotu) oddaje energię w postaci biogazu, a pozostałość pofermentacyjna wciąż nadaje się jako nawóz. To realna, ustabilizowana ścieżka zagospodarowania pomiotu, zwłaszcza przy większej skali produkcji drobiu, choć dokładna ilość uzyskiwanego biogazu z danej partii zależy od tak wielu czynników (wilgotność, skład, mieszanka substratów, technologia instalacji), że nie da się podać jednej wiarygodnej liczby bez konkretnych danych z instalacji.
Przechowywanie i wymogi środowiskowe
Pomiot, podobnie jak inne nawozy naturalne bogate w azot, trzeba przechowywać w sposób ograniczający straty składników odżywczych i ryzyko przedostania się ich do wód gruntowych i powierzchniowych — najczęściej oznacza to szczelne, zadaszone lub przynajmniej zabezpieczone przed deszczem miejsce składowania, zgodne z obowiązującymi przepisami o nawozach naturalnych i programem azotanowym. Szczegółowe wymogi (pojemność płyt/zbiorników, czas przechowywania) zależą od skali produkcji i lokalizacji gospodarstwa, dlatego warto je zweryfikować indywidualnie, np. z doradcą rolniczym albo właściwym urzędem.
Najczęstsze pytania o pomiot kurzy
Kiedy stosować pomiot kurzy?add
Najlepiej z wyprzedzeniem względem szczytowego zapotrzebowania rośliny na azot — pod kukurydzę zwykle przedsiewnie lub tuż przed siewem, pod rzepak najczęściej jesienią, przy siewie lub krótko po nim. Dokładny termin i dawka zależą od gleby, składu konkretnej partii pomiotu i planu nawożenia całego pola, dlatego warto je ustalać indywidualnie, a nie według jednej sztywnej daty.
Ile biogazu z pomiotu kurzego?add
Pomiot kurzy jest realnym, sprawdzonym substratem dla biogazowni rolniczych, ale konkretna ilość uzyskanego biogazu z tony pomiotu zależy od wielu czynników — wilgotności, składu, sposobu przechowywania i tego, z jakimi innymi substratami jest fermentowany. Z tego powodu nie da się podać jednej uniwersalnej liczby bez danych z konkretnej instalacji; orientacyjną wydajność najlepiej ustalić z operatorem biogazowni na podstawie próbki.
Jakie rośliny lubią obornik kurzy?add
Zarówno obornik, jak i pomiot kurzy najlepiej sprawdzają się pod rośliny o dużym zapotrzebowaniu na azot — kukurydzę, rzepak oraz warzywa liściowe. To nawozy „mocne", więc rośliny o niższych potrzebach azotowych albo wrażliwe na przenawożenie (np. niektóre warzywa korzeniowe czy rośliny kwasolubne) wymagają ostrożniejszego podejścia i mniejszych dawek.
Czy pomiot kurzy zakwasza glebę?add
Wpływ nawozów organicznych na odczyn gleby zależy od ich składu, dawki i właściwości samej gleby, więc nie da się jednoznacznie stwierdzić, że pomiot kurzy zawsze zakwasza albo zawsze odkwasza podłoże — u różnych gospodarstw efekt bywa różny. Najbardziej wiarygodnym sposobem sprawdzenia, jak nawożenie pomiotem wpływa na konkretne pole, jest regularne badanie odczynu gleby (pH), a nie ogólne założenie o kierunku zmiany.
Zarządzasz większą fermą i chcesz mieć produkcję pomiotu pod kontrolą?
System DlaFerm pomaga ewidencjonować produkcję fermy, w tym ilość i przeznaczenie pomiotu z kurnika — zostaw kontakt, pokażemy jak to działa.
Telefon
+48 796 258 151