Sztuczna kwoka — co to jest, jak działa i jak wybrać
Sztuczna kwoka to urządzenie grzewcze do wygrzewania piskląt po wykluciu — najczęściej płaska płyta grzewcza na regulowanych nóżkach, uważana za bezpieczniejszą i bardziej naturalną alternatywę dla otwartej żarówki. Wyjaśniamy, jak działa, czym różni się od lampy sprzedawanej pod tą samą nazwą i jak ją ustawić przy odchowie piskląt.
verifiedOd zespołu, który od lat organizuje pracę na fermach drobiu.
Sztuczna kwoka to urządzenie grzewcze do wygrzewania piskląt po wykluciu — zastępuje ciepło, jakie w naturze dawałaby im kwokująca kura (zobacz też: kwoka — co to znaczy). W przeciwieństwie do otwartej żarówki grzewczej ma zwykle formę niskiej, płaskiej płyty grzewczej, pod którą pisklęta wchodzą z boków i grzeją się od góry, podobnie jak przytuliłyby się pod piórami prawdziwej kwoki. Coraz częściej poleca się ją jako bezpieczniejszą i bardziej naturalną alternatywę dla żarówki — bez ryzyka pożaru od rozgrzanego, odsłoniętego elementu i bez ciągłego, ostrego światła, które w nocy zaburza pisklętom naturalny rytm snu.
Jak działa sztuczna kwoka
Płyta grzewcza wewnątrz sztucznej kwoki nagrzewa się do stosunkowo niskiej temperatury i oddaje ciepło głównie przez promieniowanie oraz kontakt — pisklę czuje ciepło, gdy podejdzie blisko albo wejdzie pod płytę, a nie w całym pomieszczeniu, jak przy grzaniu żarówką. Wysokość płyty nad ściółką jest zwykle regulowana: nóżki podnosi się stopniowo w miarę jak pisklęta rosną i potrzebują coraz mniej intensywnego ciepła, aż po kilku tygodniach urządzenie można całkiem odstawić. To wygodniejsze niż zmiana mocy żarówki, bo dotyczy tylko odległości od źródła ciepła, nie samego urządzenia.
Elektryczna sztuczna kwoka a inne rozwiązania grzewcze
Sztuczna kwoka to prawie zawsze urządzenie elektryczne o niewielkim poborze mocy, przeznaczone do wygrzewania niewielkiej partii piskląt — domowego czy hobbystycznego wylęgu, nie całej hali brojlerów. Ważne, żeby nie pomylić jej z inkubatorem: inkubator (klujnik) utrzymuje temperaturę i wilgotność jajom przed wykluciem, a sztuczna kwoka grzeje pisklęta dopiero po wykluciu, więc do wylęgu jaj się jej nie używa. Przy ogrzewaniu większych partii ptaków albo całego kurnika stosuje się zupełnie inne, znacznie mocniejsze urządzenia — np. promienniki gazowe, zasilane gazem, a nie prądem, i przeznaczone do dużo większej powierzchni.
Płyta grzewcza czy „lampa kwoka" — jakie są rodzaje
Płyta grzewcza — klasyczna sztuczna kwoka
Prawdziwa, klasyczna sztuczna kwoka to płaska płyta grzewcza dla piskląt, montowana na regulowanych nóżkach, zwykle z elementem grzejnym od spodu i osłoną z materiału odpornego na dzióbanie i drapanie. Pisklęta wchodzą pod nią z boków, tak jak wchodziłyby pod skrzydła kury, i same decydują, jak długo tam zostać. To rozwiązanie uznawane za bezpieczniejsze niż otwarta żarówka — nie ma odsłoniętego, rozgrzanego elementu, o który można się poparzyć albo który mógłby zapalić ściółkę po zetknięciu.
„Lampa kwoka" — co to właściwie jest
W sklepach, także pod hasłami typu „lampa kwoka energooszczędna" czy „kwoka lampa LED", trafiają się produkty, które w rzeczywistości są żarówką lub lampą grzewczą w obudowie przypominającej kwokę, a nie płytą grzewczą. To nie jest różnica bez znaczenia — żarówka grzeje przez otwarte, świecące źródło ciepła zawieszone nad ściółką, więc pisklęta grzeją się od góry, w polu światła, a nie chowając się pod czymś, jak pod prawdziwą kwoką. Jeśli zależy Ci konkretnie na zaletach płyty grzewczej (brak ciągłego światła, mniejsze ryzyko poparzenia i pożaru), sprawdź w opisie produktu, czy to faktycznie płyta, a nie żarówka w innej obudowie.
Jak używać sztucznej kwoki przy odchowie piskląt
Ustawienie na start
Sztuczną kwokę ustawia się w rogu lub przy ściance brooder-a (skrzyni albo zagródki dla piskląt), tak żeby pod płytą zmieściła się cała partia piskląt jednocześnie, a obok zostało wolne miejsce, gdzie mogą odejść, jeśli zrobi się im za ciepło. W pierwszych dniach życia płytę ustawia się nisko i blisko ściółki, a w kolejnych tygodniach — w miarę jak pisklęta rosną i opierzają się — stopniowo podnosi, zmniejszając intensywność grzania.
Obserwuj pisklęta, nie tylko termometr
Najlepszym wskaźnikiem, czy temperatura jest odpowiednia, jest zachowanie samych piskląt, nie odczyt z termometru. Pisklęta stłoczone ciasno w jednym miejscu, popiskujące i skupione tuż przy płycie, sygnalizują, że jest im za zimno. Pisklęta trzymające się z dala od kwoki, z rozłożonymi skrzydełkami i przyspieszonym oddechem, sygnalizują przegrzanie. Pisklęta rozproszone równomiernie po całej powierzchni, część pod płytą, część poza nią, jedzące i pijące bez pośpiechu — to znak, że temperatura jest ustawiona prawidłowo.
Najczęstsze pytania o sztuczną kwokę
Ile prądu pobiera sztuczna kwoka?add
To urządzenie o stosunkowo niskim poborze mocy — zwykle porównywalnym lub niższym niż żarówka grzewcza o podobnej powierzchni grzania, bo grzeje punktowo tylko płytę, a nie całe otoczenie. Dokładna wartość w watach zależy od konkretnego modelu i jego rozmiaru, więc warto sprawdzić ją w danych technicznych wybranego urządzenia, zanim policzysz koszt eksploatacji.
Co to jest sztuczna kwoka?add
To urządzenie grzewcze do wygrzewania piskląt po wykluciu, najczęściej w formie niskiej, płaskiej płyty grzewczej na regulowanych nóżkach, pod którą pisklęta wchodzą z boków. Zastępuje ciepło, jakie dawałaby im kwokująca kura — stąd nazwa — i jest uważana za bezpieczniejszą oraz bardziej naturalną alternatywę dla otwartej żarówki grzewczej.
Jaka żarówka kwoka dla kurcząt?add
Jeśli zdecydujesz się na wariant lampowy zamiast płyty grzewczej, w poradnikach hodowlanych najczęściej wskazuje się orientacyjny zakres mocy rzędu 100–250 W, w zależności od temperatury otoczenia, wielkości brooder-a i liczby piskląt — im chłodniej i większa powierzchnia, tym wyższa moc bywa potrzebna. To ogólny punkt odniesienia, nie sztywna reguła — ostateczny dobór najlepiej zweryfikować, obserwując zachowanie piskląt pod lampą.
Ile ciepła daje żarówka kwoka?add
Ilość ciepła zależy od mocy konkretnej żarówki oraz odległości, z jakiej grzeje ściółkę — im wyżej zawieszona, tym słabszy efekt na poziomie piskląt. Zamiast opierać się wyłącznie na deklarowanej mocy w watach, w praktyce sprawdza się mierzenie temperatury bezpośrednio pod źródłem ciepła i obserwację zachowania piskląt — to ono najszybciej pokazuje, czy ciepła jest za mało, za dużo, czy w sam raz.
Prowadzisz odchów piskląt pod sztuczną kwoką?
System DlaFerm pozwala zapisać wyposażenie brooder-a i temperatury startowe kolejnych rzutów piskląt w jednym miejscu — zostaw kontakt, jeśli chcesz zobaczyć jak to działa.
Telefon
+48 796 258 151